Latarnia Morska Stilo Sasino

Latarnia Morska Stilo to jedna z dwóch polskich latarni całkowicie metalowych, stojąca na najwyższej wydmie w okolicy o wysokości 45 metrów. Nietypowo, bo odległa około 1000 metrów od morza, a nie przy samej linii brzegowej jak większość podobnych obiektów. Wyróżnia ją charakterystyczne trójbarwne malowanie – podstawa czarna, środek biały, szczyt czerwony.

Metalowa konstrukcja z początku XX wieku

Projekt latarni opracowano na początku XX wieku, a głównym projektantem i konstruktorem był Walter Körte (1855-1914), uznany pruski specjalista budowlany z Berlina. Skonstruowana jest ze staliwowych płyt skręcanych śrubami – punkty łączenia są widoczne po wejściu do latarni. To rozwiązanie było bardzo nowoczesne jak na tamte czasy i pozwoliło na szybką budowę bez użycia tradycyjnych materiałów murowanych.

Wysokość latarni sięga 33 metrów, a zasięg światła wynosi 23 mile morskie. Wieża o szesnastobocznym przekroju wznosi się na wydmowym grzbiecie, co daje jej dodatkową przewagę wysokościową. Dzięki położeniu na naturalnym wzniesieniu światło jest widoczne z daleka, mimo że sama konstrukcja nie jest szczególnie wysoka w porównaniu z innymi latarniami.

Lampę łukową zastąpiono żarówką elektryczną o mocy 2000W w 1926 roku. Latarnia została ostrzelana przez niezidentyfikowany samolot pod koniec wojny. Pociski uszkodziły kilka szyb laterny.

Dlaczego latarnia stanęła właśnie tutaj

Wybudowano ją w tej okolicy z powodu wejścia na mielizny i wyrzucenia na brzeg wielu statków na przełomie XIX i XX wieku. Ten odcinek wybrzeża był szczególnie niebezpieczny dla żeglugi, a lokalne mielizny stanowiły zagrożenie zwłaszcza podczas sztormów. Potrzebne było więc dodatkowe oznakowanie nawigacyjne między istniejącymi już latarniami.

Latarnia Stilo znajduje się pomiędzy latarnią morską Czołpino w Słowińskim Parku Narodowym a latarnią morską Rozewie. Wypełnia lukę w systemie nawigacyjnym polskiego wybrzeża. Jest jedną z 18 latarń należących do Szlaku Latarń Polskich, więc osoby kolekcjonujące wizyty w takich miejscach z pewnością ją docenią.

Co zobaczysz z tarasu widokowego

Do zwiedzania udostępnione są dwa tarasy widokowe. Po pokonaniu schodów wewnątrz metalowej konstrukcji można wyjść na zewnątrz i zobaczyć rozległą panoramę. Z punktu widokowego podziwiać można panoramę pobliskiej wsi Osetnik oraz piękną, piaszczystą plażę. Z wysokości niemal 80 metrów nad poziomem morza (wydma plus konstrukcja) widok rzeczywiście robi wrażenie.

Morze rozciąga się przed oczami na całej szerokości horyzontu. W drugą stronę widać zielone lasy sosnowe i pagórkowate tereny nadmorskie. W pogodne dni można dostrzec sąsiednie latarnie. Warto wziąć aparat lub telefon z naładowanym akumulatorem, bo widoki naprawdę zasługują na uwiecznienie.

Jak dotrzeć do latarni

Adres to Morska 25, 84-210 Sasino. Współrzędne geograficzne ułatwiające dojazd na parking: 54.780987, 17.738088. Postój jest płatny – 10 złotych za cały dzień. Samochód trzeba zostawić w okolicach smażalni ryb i w dalszą podróż wybrać się pieszo, podziwiając tutejsze wydmy.

Dojście z parkingu zajmuje około 15 minut szlakiem koloru czerwonego. Ścieżka prowadzi przez las, miejscami piaszczystą, więc lepiej mieć wygodne obuwie niż klapki plażowe. Do latarni można również dojechać rowerem. Dojść do niej można zarówno od strony wsi, jak i plaży. Trasa z plaży jest bardziej malownicza, ale też bardziej wymagająca przez piasek.

Latarnia zlokalizowana jest około 5 km od wsi Osetnik (zwanej Stilo) oraz 10 km od Łeby. Z popularnych nadmorskich kurortów to więc niedaleko i można połączyć wizytę z plażowaniem czy zwiedzaniem innych atrakcji w okolicy.

Godziny otwarcia i ceny biletów

W maju, czerwcu i wrześniu latarnia otwarta jest w godzinach 10:00-13:00 i 14:00-17:00, w lipcu i sierpniu 10:00-19:00. Otwarte we wszystkie dni tygodnia. Przerwa obiadowa w miesiącach poza szczytem sezonu to coś, o czym warto pamiętać planując wizytę.

Wstęp normalny kosztuje 16 złotych, ulgowy 12 złotych. Dzieci o wzroście poniżej 105 cm nie zwiedzają latarni, a dzieci o wzroście powyżej 105 cm i do 7 roku życia tylko pod opieką osoby dorosłej. Ograniczenie wzrostowe ma sens – schody wewnątrz są dość strome, a konstrukcja metalowa może być dla najmniejszych dzieci niebezpieczna.

Nie każdy wie, że latarnia wciąż pełni swoją nawigacyjną funkcję. Światło działa nocami, pomagając statkom w orientacji na morzu. Zwiedzanie odbywa się w godzinach dziennych, kiedy latarnik nie musi obsługiwać urządzeń świetlnych.

Dla kogo to miejsce

Latarnia sprawdzi się dla rodzin z dziećmi w wieku szkolnym, które lubią aktywne zwiedzanie. Wejście na szczyt wymaga pokonania schodów, więc osoby z problemami z kolanami czy kondycją mogą mieć trudności. Z wózkami dziecięcymi nie ma sensu się tu wybierać – ani do latarni, ani na parking nie da się wygodnie dojechać.

Miłośnicy fotografii znajdą tu świetne kadry o każdej porze dnia. Szczególnie ciekawie wygląda latarnia w świetle zachodzącego słońca, choć trzeba pamiętać, że latem jest otwarta do 19:00, więc na prawdziwy złoty zachód można nie zdążyć. Osoby zbierające latarnie ze Szlaku Latarń Polskich oczywiście muszą tu zajrzeć.

Corocznie w Sasino organizowana jest „Noc Latarni”, wydarzenie umożliwiające zwiedzającym wspinaczkę na wieżę po zmroku i podziwianie rozświetlonego wybrzeża.

Legendy i ciekawostki z okolicy

Jedna z legend wspomina o „białej damie” – duchu żony latarnika, który miałby pojawiać się na schodach w mgliste noce, choć brak na to historycznych dowodów. Takie opowieści dodają miejscu klimatu, zwłaszcza gdy mgła spływa z morza i otula całą okolicę.

W miejscowym folklorze pojawiają się opowieści o latarnikach ratujących rozbitków oraz wrakach odsłanianych po sztormach, takich jak duński statek z 1970 roku czy XIX-wieczne szkunery, których szczątki odkryto w latach 80. XX wieku. Ten fragment wybrzeża rzeczywiście miał swoją burzliwą historię morską.

Latarnia została przedstawiona na polskim znaczku pocztowym o numerze katalogowym 4092, wydanym przez Pocztę Polską w obiegu od 29 maja 2006 roku. Dla filatelistów to dodatkowa ciekawostka.

Praktyczne wskazówki na koniec

Na zwiedzanie samej latarni wystarczy 20-30 minut, ale warto zarezerwować więcej czasu na spacer z parkingu i ewentualnie zejście na plażę. Łącznie dwie godziny to komfortowy czas na całą wizytę bez pośpiechu. Jeśli ktoś planuje połączyć to z plażowaniem, może zostać na pół dnia.

W okolicy parkingu są punkty gastronomiczne, więc można coś zjeść przed lub po zwiedzaniu. Smażalnia ryb to klasyka nadmorska – świeże ryby prosto z morza smakują tu zdecydowanie lepiej niż w turystycznych knajpkach w centrum Łeby.

Telefon kontaktowy to 58 301 86 11, warto zadzwonić przed przyjazdem w okresie poza sezonem, żeby upewnić się że latarnia jest otwarta. Pogoda nad morzem bywa kapryśna i czasem silny wiatr może spowodować zamknięcie tarasu widokowego ze względów bezpieczeństwa.

Z biegiem czasu zmieniono nazwę wsi na Osetnik, jednak nazwa latarni morskiej pozostała taka sama – dlatego spotyka się ją pod obiema nazwami. W nawigacji GPS lepiej wpisać Sasino lub bezpośrednio współrzędne, bo Osetnik nie zawsze jest rozpoznawany.